Ըստ Սէյրան Օհանեանի՝ Հայ-Ռուսական Համաձանագիրը Կը Պաշտպանէ Հայաստանը Որեւէ Սպառնալիքի Դէմ
ԵՐԵՒԱՆ, «Ազատութիւն».- Հայաստանի պաշտպանութեան նախարար Սէյրան Օհանեան, «Ազատութիւն» կայանի թղթակից Սարգիս Յարութիւնեանին հետ ունեցած հարցազրոյցին մէջ նշած է, որ Հայաստանի մէջ ռուսական ռազմակայանի ժամկէտի երկարաձգման մասին ստորագրուած արձանագրութեամբ Ռուսիան կը ստանձնէ Հայաստանի անվտանգութեան երաշխաւորումը՝ «անկախ այն հանգամանքից, թէ որտեղից կը բխի սպառնալիքը»:
Օգոստոս 20ին Երեւանի մէջ Հայաստանի եւ Ռուսիոյ նախագահներու ներկայութեամբ ստորագրուած վերոյիշեալ արձանագրութեան համաձայն՝ «ռուսաստանեան ռազմակայանը Հայաստանի Հանրապետութեան տարածքում գտնուելու ժամանակաշրջանում բացի Ռուսաստանի Դաշնութեան շահերի պաշտպանութեան գործառոյթների իրականացումից Հայաստանի Հանրապետութեան Զինուած ուժերի հետ համատեղ ապահովում է Հայաստանի Հանրապետութեան անվտանգութիւնը»:
Պաշպանութեան նախարար Սէյրան Օհանեանի պարզաբանումով «նախկին պայմանագրում նշւում էր, որ Ռուսաստանի Դաշնութեան ռազմակայանը Ռուսաստանի Դաշնութեան շահերը պաշտպանելուց բացի, Հայաստանի Զինուած ուժերի հետ համատեղ ապահովում է Հայաստանի Հանրապետութեան անվտանգութիւնը՝ նախկին ԽՍՀՄ սահմանի երկայնքով, ինչը կորցրել էր իր արդիականութիւնը: Փոխարէնը պայմանագրի ներկայ ձեւակերպումները պայմանաւորուած են ռազմական եւ ֆինանսատնտեսական պլանաւորման ռազմավարական բնոյթով, ռազմական ոլորտում երկարաժամկէտ ներդրումային քաղաքականութեամբ, Հայաստանի եւ տարածաշրջանային անվտանգութեան ապահովման ուղղութեամբ հայ-ռուսական համատեղ պլանաւորման շարունակականութեամբ»:
«Ազատութեան» թղթակիցի այն հարցումին, թէ «ստորագուած փաստաթուղթն արդեօք նշանակում է, որ Լեռնային Ղարաբաղում ռազմական գործողութիւնների վերսկսման դէպքում Ռուսաստանը ռազմական աջակցութիւն ցոյց կը տայ Հայաստանին», պաշտպանութեան նախարարը արձագանգած է՝ «ինչ վերաբերում է Լեռնային Ղարաբաղի դէմ ուղղուած հնարաւոր սպառնալիքներին, ապա պէտք է նշեմ, որ աւելի քան երկու տասնամեակ ինքնորոշուած Արցախի ժողովրդի անվտանգութեան եւ նրա ընտրած զարգացման ուղու երաշխաւորը Հայաստանի Հանրապետութիւնն է, այլ ոչ թէ որեւէ այլ երկիր: Միաժամանակ պէտք է ասեմ հետեւեալը՝ այն դէպքում, եթէ Լեռնային Ղարաբաղի դէմ սանձազերծուած սպառնալիքը վերաճի Հայաստանի Հանրապետութեան դէմ ուղղուած անմիջական սպառնալիքի, ապա չեմ կասկածում, որ Ռուսաստանի Դաշնութիւնը կը կատարի իր դաշնակցային եւ պայմանագրային պարտաւորուածութիւնները»:
Հայ-ատրպեճանական սահմանի վրայ ռազմական գործողութիւններու վերսկսման հաւանականութիւնը, Օհանեանի խօսքով, հայկական կողմը երբեք չէ անտեսած:
«Խաղաղութիւն ցանկացողը միշտ պէտք է պատրաստ լինի պատերազմի, եւ այս տրամաբանութեամբ էլ Հայաստանի Հանրապետութեան Զինուած ուժերը գտնւում են մշտապէս պատրաստ վիճակում: Հայաստանի Հանրապետութեան Զինուած ուժերի զարգացումը մենք չենք պայմանաւորում հարեւան Ադրբեջանի Զինուած ուժերի կարողութիւնների առկայութեամբ կ'ամ դրանց բացակայութեամբ», յայտնած է նախարարը:
Ռուսիոյ կողմէ Ատրպէյճանին հակաօդային պաշտպանութեան ռուսական C-300 համալիրներու վաճառքի վերաբերեալ տեղեկութիւններուն անդրադառնալով Հայաստանի պաշտպանութեան նախարարը յայտնած է, որ «ցանկացած սպառազինութեան ձեռքբերում ազդում է մեր տարածաշրջանի ուժերի հաւասարակշռութեան վրայ: Միաժամանակ պէտք է նշեմ, որ հակաօդային պաշտպանութեան C-300 համակարգերի ձեռքբերումը ուղղակիօրէն չի կարող ազդեցութիւն ունենալ Հայաստանի եւ Ադրբեջանի միջեւ ուժերի յարաբերակցութեան վրայ, քանի որ դրանց կիրառումը Ադրբեջանի կողմից Հայաստանի Հանրապետութեան Զինուած ուժերի դէմ հնարաւոր բոլոր սցենարներում էլ կը լինի անարդիւնաւէտ: Մի պարզ պատճառով' որ այդ համակարգերին մենք առաւել ծանօթ ենք, դրանք շահագործում ենք բաւականին երկար ժամանակ եւ գիտենք նման համակարգերի արդիւնաւէտութեան նուազեցման հնարաւորութիւնները»:
«Ազատութեան» թղթակցի այն հարցին, թէ «արդեօ՞ք հայկական կողմը բարձրացրել է այդ հարցը վերջերս կայացած հայ-ռուսական բանակցութիւնների ընթացքում», պաշտպանութեան նախարաը պատասխանած է, որ «քանի որ պաշտօնական դիրքորոշում այդ ուղղութեամբ չի եղել, նաեւ պաշտօնական առումով այս իրավիճակում քննարկումներ չեն եղել»:
Նախարարը աւելցուցած է, թէ իր կարծիքով ռուս- ատրպեճանական այդ գործարքը եթէ նոյնիսկ կայանայ, ան ազդեցութիւն չունենար հայ-ռուսական յարաբերութիւններուն վրայ:
«Որովհետեւ մենք ռազմավարական գործընկերներ ենք, մենք միեւնոյն ռազմաքաղաքական համակարգի անդամներ ենք, եւ մեր համագործակցութիւնը բաւականին սերտ է: Նաեւ փոխադարձ պատրաստակամութիւն կ'այ ցանկացած անվտանգութեան վերաբերեալ խնդիրների իրականացման ժամանակ փոխօգնութեան», բացատրած է Օհանեան:
Այն հարցին, թէ «Հայաստանի Զինուած ուժերի արդիականացումը, որում շեշտը դրուելու է հեռահար ու գերճշգրիտ զինատեսակների վրայ, որքանով կը նպաստի երկրի պաշտպանունակութեան ամրապնդմանը, եւ արդեօք դա կապուած է Ադրբեջանի կողմից C-300 համալիրների հնարաւոր ձեռք բերման հետ», Սէյրան Օհանեան պատասխանած է, որ «Հայաստանի զինուած ուժերը գերժամանակակից սպառազինութեամբ համալրելու ծրագրերը կապուած չեն C-300 համակարգերի ձեռք բերման մասին ասեկօսէների հետ, քանի որ, ինչպէս նշեցի, այդ համակարգերը Ադրբեջանի ուժերին չեն տայ անհրաժեշտ ռազմավարական առաւելութիւն: Հայաստանի Հանրապետութեան սպառազինութեան եւ ռազմական տեխնիկայի զարգացման հայեցակարգային զարգացումներն ունեն մի քանի պատճառներ: Առաջինը, թէեւ ձեռք բերման սկզբնական փուլերում կը պահանջուեն զգալի ֆինանսական միջոցներ, սակայն երկարաժամկէտ հեռանկարում այդ համակարգերի ձեռք բերումը տնտեսապէս առաւել նպատակայարմար է: Երկրորդը, նման սպառազինութիւնների ձեռք բերումը եւ յետագայ շահագործումը պահանջում է բարձր տեխնիկական գիտելիքներով օժտուած անձնակազմ: Այսինքն' ստեղծւում է արդիական գիտելիքներով օժտուած մասնագէտների երկարաժամկէտ պահանջարկ երկրի ներսում: Երրորդը, հեռահար ու գերճշգրիտ համակարգերի օգտագործումը հնարաւորութիւն է տալիս հաւանական պատերազմի դէպքում նուազեցնել զոհերի թիւը նոյնիսկ հակառակորդի քաղաքացիական բնակչութեան շրջանում' միաժամանակ ապահովելով նրա ռազմավարական օբյեկտների (կառոյցներու-Խմբ.) արագ ու ճշգրիտ խոցումը գործողութիւնների վարման տարածքի ամբողջ խորութեամբ: Եւ վերջինն ու թերեւս ամենակարեւորը' այս սպառազինութիւնների կիրառումը Հայաստանի Հանրապետութեան Զինուած ուժերում, առկայ այլ համակարգերի հետ համատեղ, իրօք, նպաստում է Հայաստանի Հանրապետութեան պաշտպանունակութեան ամրապնդմանը, ամրապնդում է ռազմավարական զսպման համակարգը»:
Անդրադառնալով վերջին շրջանին բանակէն ներս տեղի ունեցած ողբերգական միջադէպերուն, Սեյրան Օհանեան յայտնած է, որ «իհարկէ, ցաւալի դէպքեր եղան Հայաստանի Հանրապետութեան Զինուած ուժերի մի քանի զօրամասերում: Հիմնականում մենք կարծում ենք, որ մեղքը ընկած է տուեալ զօրամասերի կրտսեր եւ աւագ հրամանատարական կազմի վրայ, որտեղ դաստիարակչական աշխատանքները ոչ պատշաճ մակարդակի վրայ են դրուած: Եւ ամենակարեւորը՝ ցածր մակարդակի վրայ էր վերահսկողութիւնը: Տեղի ունեցած դէպքերի հետաքննութեան եւ մեղաւորների հետ տարուած աշխատանքների ժամանակ մենք կրկին անգամ հաւաստիացանք բարեփոխումների շարունակականութիւնն ապահովելու անհրաժեշտութեան մէջ: Եւ մեր այսօրուայ որդեգրած բարեփոխումները, կարծում եմ, կը տան այն արդիւնքները, որ մենք ենք ակնկալում, եւ նաեւ հասարակութիւնն է ակնկալում»:
«« վերադարձ ««